آشنايي با قرآن 7 - صفحه : 68

نبوده است . قفس‏شكستن و زندان‏شكستن و از چاه بيرون آمدن در تعبيرات‏ شعرای ما زياد آمده است با اينكه تابع مكتب مانی نبوده‏اند . اين مكتب بر اين اساس است كه روح يك امر جاودانه است ولی معتقد نيست كه روح انسان به صورت يك موجود كامل بود و او را مثل يك زندانی‏ به زندان آوردند و يك موجود آزاد را در چاه انداخته و يا مرغ آزاد را در قفس كردند ، بلكه روح انسان در اين دنيا ناقص است ، به اين معنا كه‏ يك امر بالقوه است كه قابل تكامل و كامل شدن است ، يعنی رابطه انسان‏ با جهان ، رابطه كشاورز است با مزرعه و رابطه كودك است با مدرسه ، نه‏ رابطه زندانی با زندان . اين موجود ضعيف ، وجودش از نقطه صفر آغاز شده‏ و بايد در اين دنيا رشد و تكامل پيدا كند . دنيا برای انسان مانند مدرسه‏ است برای دانش‏آموز و مانند مزرعه است برای كشاورز ، كه در اين مدرسه‏ است كه بايد تكليف انجام بدهد و به مسؤوليتهای خود متوجه باشد و بايد خود را در اين مدرسه كامل كند تا وقتی از مدرسه بيرون می‏آيد كامل باشد . يا آن كشاورز كارش در صحرا زحمت كشيدن است ، ولی می‏داند كه همين كاشتن‏ و بعد به‏عمل آوردن محصول است كه زندگی ايام سالش را تامين می‏كند . اگر می‏خواهد چه در مدت زراعت و چه در مدتی كه در خانه استراحت می‏كند زندگی‏ خوبی داشته باشد فقط بايد عمل كشاورزی را خوب انجام دهد . همچنين می‏توان گفت مثل انسان با جهان مثل بازرگان است با بازار . بازار برای يك بازرگان به‏عنوان محل كار و محل به دست آوردن سود محبوب‏ و مطلوب است . بيشتر تعبيراتی كه عرض كردم تعبيرات اميرالمومنين عليه السلام است .