نبوت - صفحه : 214

جزای عمل باقی است . ولی قرآن می‏گويد خود عمل باقی است : « يا ايها الذين امنوا اتقوا الله ، و لتنظر نفس ما قدمت لغد ، و اتقوا الله ، ان الله خبير بما تعملون »( 1 ) . شما بعد از چهارده قرن پيدا كنيد يك كسی بتواند به اين زيبايی و به‏ اين تأثير موعظه كند : " « يا ايها الذين امنوا اتقوا الله »" ای‏ كسانی كه ايمان آورده‏ايد ( خطاب به مؤمنين است ) تقوای الهی را داشته‏ باشيد ، خدا را در نظر بگيريد " « و لتنظر نفس ما قدمت لغد »" لازم‏ است هر نفسی دقت كند در آنچه كه برای فردا پيش می‏فرستد ( چقدر اين‏ تعبير عجيب است ! ) . " « و لتنظر نفس ما قدمت لغد »" برای ما مجسم می‏شود ، مثل اينكه ما فعلا در كشوری مشغول تهيه لوازمی هستيم و مرتب‏ پيش می‏فرستيم ، اينها را می‏فرستيم به آنجايی كه بعد خودمان می‏خواهيم‏ برويم . مثلا رفته‏ايم اروپا و مدت موقتی آنجا هستيم ، آنجا مرتب می‏خريم‏ و می‏فرستيم برای اينكه بعد هم خودمان برويم و با چيزهايی كه پيش‏ فرستاده‏ايم و زندگی‏مان را تشكيل می‏دهد زندگی كنيم . " « و لتنظر نفس ما قدمت لغد »" واجب است ، لازم است ، بايد هر نفسی دقت كند در آنچه‏ كه پيش می‏فرستد ، يعنی منتهای دقت را در اعمال خودتان انجام بدهيد ، اينها پيش فرستاده های شماست . اين جور تعبير كردن از انسان و از عمل‏ انسان و از دنيای آينده انسان ، دهان يك نفر شهری درس خوانده و دانشگاه‏ ديده‏اش هم می‏چايد كه بتواند اين طور مطلب را تعبير كند : " « و لتنظر نفس ما قدمت لغد »" . بعد " « و اتقوا الله »" ( سبك موعظه را ببينيد ، يك " « اتقوا الله »" می‏گويد ، يك جمله می‏گويد ، دوباره " « اتقوا الله »" خدا را در نظر بگيريد ، از خدا بترسيد " « ان الله‏ خبير بما تعملون »" ابتدا می‏گويد خودتان بازرسی كنيد اعمال خودتان را ، دقت كنيد ، بعد می‏گويد خداوند آگاه است به اعمال شما ، يعنی تو خيال‏ نكن اگر دقت نكردی چشم ديگری نيست كه دقت كند ، يك چشم بسيار بسيار دقيقی هست ، او می‏بيند . پس تو يك وقت اين جور فكر نكن كه حالا می‏فرستيم هر چه شد شد ، يك جور ديگر می‏گوييم . نه ، اين جور نيست . خدا قبل از تو اعمال تو را می‏بيند . پس تو در اعمال خودت دقت كن . بعد می‏فرمايد : " « و لا تكونوا كالذين نسوا الله فانسيهم انفسهم اولئك هم‏ الفاسقون »" ( 2 ) مباشيد از كسانی كه خدا را فراموش كردند بعد به‏

پاورقی : . 1 حشر / . 18 . 2 حشر / . 19