گفتارهاي معنوي - صفحه : 178

راه علم است . آن ديگری يك افزون طلب بزرگ است كه هميشه دنبال ثروت‏ می‏رود و ثروت برای او هدف است ، يك شهوت بزرگ است ، يك حرص‏ بزرگ است . ديگری يك رقابت بزرگ است ، ديگری يك كينه توزی بزرگ‏ است ، ديگری يك حسات بزرگ است ، ديگری يك جاه طلبی بزرگ است . تمام اينها خود پرستيهای بزرگ هستند . هيچيك از اينها را نمی‏شود بزرگواری گفت . بزرگی هست ولی بزرگواری نيست . مساله‏ای است كه از جنبه روانی و فلسفی بسيار قابل توجه است و آن‏ اينكه انسان در ضمير و روح و روان خودش و به تعبير قرآن در فطرت خودش‏ غير از اينگونه بزرگيها كه بازگشتش به خود پرستيهای بزرگ است يك نوع‏ احساس بزرگی ديگری در وجود خود می‏كند كه از اين نوعها نيست . آنرا بايد گفت انسانيت بزرگ . و من هنوز نتوانسته‏ام بفهمم كه اين آقايان ماديين‏ ، ماترياليستها ، اينها را چگونه می‏توانند توجيه بكنند ؟ آخر اين چه‏ احساسی است در بشر يا لااقل در بعضی از افراد بشر ( البته در عموم افراد بشر هست ولی در بعضی اين چراغ يا خاموش است يا خيلی ضعيف و در بعضی‏ ديگر كاملا روشن است ) كه گاهی در روح خودش احساس شرافت می‏كند يعنی‏ بزرگی را بصورت شرافت احساس می‏كند . اين يك انسان بزرگ است نه يك‏ خود پرست بزرگ . بالاتر از خود پرستی است . به خاطر احساس يك شرافت‏ و بزرگواری پا روی خود پرستی می‏گذارد . چطور ؟ اين آدم می‏خواهد بزرگ‏ باشد اما دنبال اين نيست كه بزرگتر ازفلان آدم باشم ، فلان آدم فلان مقدار ثروت دارد من از او بيشتر داشته باشم ، فلان آدم فقط