تعليم و تربيت در اسلام - صفحه : 226

بسم الله الرحمن الرحيم قبل از اينكه بحث امشب را شروع كنيم ، چند حديثی در تتمه احاديثی كه‏ در جلسه گذشته قرائت كرديم - و در تأييد آنها - ذكر می‏كنيم تا معلوم شود كه چه روحی در دستورهای اخلاقی اسلامی هست ، و مخصوصا همان مسئله احساس‏ عزت و كرامت تا چه اندازه مورد توجه نصوص اسلامی است . حديثی است در تحف العقول ، صفحه 279 از امام سجاد عليه السلام كه فرمود : « طلب‏ الحوائج الی الناس مذلة للحياش و مذهبة للحياء و استخفاف بالوقار و هو الفقر الحاضر » . دست حاجت نزد مردم دراز كردن ، زندگی را پست و خوار می‏كند و حياء و شرم و آزرم را از بين می‏برد ، وقار و سنگينی را كم می‏كند و همين خود فقر نقد است . يعنی فقر منحصر به نداشتن پول نيست . فقر يعنی نياز . نداشتن پول نياز و فقر است . اظهار اين نيازها هم عين فقر است . « و قلة طلب الحوائج الی الناس هو الغنی الحاضر » . به هر نسبت‏ كه انسان كمتر دست حاجت پيش مردم دراز كند ، به