آشنايي با قرآن 7 - صفحه : 162

آيا مصيبتها به اذن الهی است ؟ آيا مصيبتهايی كه به انسانها و خصوصا مومنين می‏رسد به اذن الهی است يا به اذن الهی نيست ؟ قرآن می‏فرمايد همه اينها به اذن خداست . معنای اين‏ مطلب اين می‏شود كه هر موثری كه در دنيا روی اشيا اثر می‏گذارد موثر هرچه‏ می‏خواهد باشد ، انسان باشد و يا انسان نباشد اين موثر در اثری كه می‏كند ، حتی آب كه می‏خواهد غرق كند و آتش كه می‏خواهد بسوزاند ، خداوند متعال كه‏ زمام همه امور به دست اوست ، اگر بخواهد مانع برای يك مقتضی ايجاد كند ، می‏كند . درست است طبيعت آتش سوزاندن است و طبيعت آب مثلا غرق‏كردن‏ است و طبيعت يك انسان ظالم چنين است كه می‏خواهد ظلم كند ، ولی خداوند متعال اگر بخواهد و اگر مصلحت بداند كه مانعی در مقابل او ايجاد كند ، می‏كند . همين‏قدر كه مانع در مقابل او ايجاد نمی‏كند ، معنايش اين است كه‏ اين به اذن خدا واقع شده است ، خدا اعلام رخصت كرده است ، يعنی خدا مانع ايجاد نكرده است . البته نبايد امر تشريعی را با امر تكوينی اشتباه كرد . تشريع يعنی‏ قانون ، يعنی آنجا كه تكليف و وظيفه انسان [ مطرح ] است . امر تشريعی‏ يعنی كار از آن جهت كه خدا می‏خواهد انسان با اختيار و آزادی آن را انجام‏ دهد . اينكه فلان امر تشريعی مورد رضای خداست ، معنايش اين است كه در يك امری كه مربوط به حوزه عمل انسانهاست و انسانها بايد از روی اختيار انجام بدهند ، رضايت خدا اين است كه اين‏طور انجام بدهند نه آن‏طور ، يعنی خدا به اين نحوه از عمل امر كرده است و از آن نحوه ديگر نهی كرده‏ است . مساله نظام تكوين ربطی به مساله تكليف و قوانين و