آشنايي با قرآن 3 - صفحه : 203

آوردند ولی بعدها ايمان آوردند نه در آن دوران بسيار سخت ، و مهاجرت‏ كردند و بعد هم پابپای شما مجاهده كردند « فاولئك منكم »اينها هم از شما هستند . معنايش اين است كه البته در درجه شما نيستند اما از شما هستند . اينها را هم از خودتان خارج ندانيد . يعنی حكم مهاجرين را دارند ، جزء جامعه اسلامی هستند ، جزء اين پيكر هستند اما هرگز اينها به درجه آن‏ مهاجرين اولين و آن انصار نمی‏رسند . « و اولوا الارحام بعضهم اولی ببعض‏ فی كتاب الله ان الله بكل شی‏ء عليم ». چون در اين آيات ، زياد از نزديك بودن مؤمنين به يكديگر سخن رفته است ، از اينكه اينها نزديكترين‏ افراد به يكديگر هستند ، و به اصطلاح صحبت از پيوند روحی و معنوی است ، مخصوصا با توجه به اين كه تواريخ می‏گويند پيغمبر اكرم برای يك مدت‏ موقت ارث هم در ميان آنها برقرار كرد ، برای اينكه مسلمين خيال نكنند كه پيوند جسمانی به كلی بی اثر است ، هر چه هست پيوند معنوی است و بنابراين در مسئله ارث كه انتقال مال و ثروت است ، مال و ثروت فقط به‏ برادران مسلمان می‏رسد نه به خويشاوندان نسبی و سببی ، قرآن می‏گويد : ² اولوا الارحام بعضهم اولی ببعض فی كتاب الله »لكن خويشاوندان به يكديگر اولويت دارند . يعنی در مسئله ارث ، باز آنچه حاكم است خويشاوندی است‏ نه چيز ديگر. « ان الله بكل شی‏ء عليم »خدا به همه چيز دانا و آگاه است. در اينجا سوره مباركه انفال پايان می‏پذيرد و بعد سوره برائت شروع‏ می‏شود . توضيح مختصری راجع به سوره برائت عرض می‏كنم و بعد تفسير مفصل‏ آن باشد برای هفته آينده انشاءالله .