سيري در نهج البلاغه - صفحه : 143

گيرند . " « هم عيش العلم و موت الجهل ، يخبركم حلمهم ( حكمهم ) عن علمهم . و صمتهم عن حكم منطقهم ، لا يخالفون الحق و لا يختلفون فيه . هم دعائم‏ الاسلام و ولائج الاعتصام ، بهم عاد الحق فی نصابه و انزاح الباطل عن مقامه ، و انقطع لسانه عن متنه عقلوا الدين عقل رعايه و وعايه لا عقل سماع و روايه‏ ، فان رواه العلم كثير و رعاته قليل » " ( 1 ) . آنان مايه حيات علم و مرگ جهل می‏باشند ، حلم و بردباری‏شان ( يا حكمهائی كه صادر می‏كنند و رايهائی كه می‏دهند ) از ميزان علم‏شان حكايت‏ می‏كند ، و سكوت‏های به موقع‏شان از توام بودن حكمت با منطق آنها خبر می‏دهد ، نه با حق مخالفت می‏ورزند و نه در حق اختلاف می‏كنند . آنان‏ پايه‏های اسلام و وسائل احتفاظ مردمند ، به وسيله آنها حق به جای خود برمی‏گردد و باطل از جائی كه قرار گرفته دور می‏شود و زبانش از بيخ بريده‏ می‏شود ، آنان دين را از روی فهم و بصيرت و برای عمل فرا گرفته‏اند ، نه‏ آنكه طوطی وار شنيده و ضبط كرده باشند و تكرار كنند ، همانا ناقلان علوم‏ فراوانند اما جانبداران آن كمند . در ضمن كلمات قصار نهج البلاغه داستانی نقل شده كه كميل بن زياد نخعی‏ گفت : اميرالمؤمنين ( ع ) ( در دوره خلافت و زمان اقامت در كوفه ) دست‏ مرا گرفت و با هم از شهر به طرف قبرستان خارج شهر بيرون رفتيم .

پاورقی : 1 - نهج البلاغه خطبه . 237