درسهاي الهيات شفا1 - صفحه : 35

است . بازهم راه حل همان راه حل است . يعنی آنچه در ذهن ما می‏آيد ، مرتبه خيال ، يك مرتبه‏ای است كه گو اينكه از مرتبه مادی و عينی بالاتر است ، اما يك مرتبه بالاتر هم داريم كه مرحله وجود عقلی است . وجود عقلانی به واسطه اكمليتی كه دارد وجودش وجود يك فرد نيست بلكه بوحدته‏ كل افراد غيرمتناهی است . از حرفهای شيخ معلوم شد كه كليت فقط در ذهن لا حق می‏شود كلی را ، و الا در خارج وجود ندارد . گفتيم طبيعت را لا بشرط در نظر می‏گيريم مثل انسان . يك وقت با قيد در نظر گرفته می‏شود مثل قيد كليت . طبيعی همان لا بشرط است . اگر در ذهن‏ بيايد كلی است و اگر در خارج بيايد جزئی است ، خودش نه كلی است و نه‏ جزئی است . انسان به اضافه وصف كليت انسان كلی كلی طبيعی كلی منطقی كلی عقلی

نحوه وجود كلی طبيعی

آيا كلی طبيعی در خارج وجود دارد يا نه ؟ يك قول می‏گويد ، اصلا وجود ندارد . قول ديگر اين است كه وجود دارد . بعضی می‏گويند : له وجود مفرد فی الخارج يوجد بوجود فرد ما وينعدم‏ بانعدام كل الافراد . بعضی از فلاسفه امروزی هم همين عقيده را دارند كه می‏گويند فرد فانی است‏ ولی نوع باقی است . حكم آن كلی يا حكم افراد متفاوت است . " من " ، دارای دو من هستم . من فردی زائل می‏شود ، من انسانی و كلی است كه باقی‏ می‏ماند . پس من اگر فعاليت خود را برای من فردی نگذاشتم بلكه برای‏ انسان كلی گذاشتم كارم كار اخلاقی می‏شود . فعل اخلاقی من ريشه و مبنا پيدا می‏كند . چون خود من در آينده هم وجود دارم . آن من انسانی كلی در من و تو و او ، در همه وجود دارد پس وقتی برای نوع انجام دادم برای خودم كرده‏ام‏ ، برای خود