مساله ربا - صفحه : 13

گزيده‏ای از يادداشتها به عنوان مقدمه 1 - آيا می‏توان اثبات كرد كه ربا واقعا دزدی است ، اكل مال غير است‏ ، يا نه ؟ اثبات اين مطلب متوقف بر اين است كه ثابت شود خاصيت اصلی و واقعی‏ پول اين است كه در جريان باشد ، پول كاری جز واسطه مبادلات بودن‏ نمی‏تواند انجام دهد ، بر خلاف كالا كه می‏تواند به اصطلاح فقهی منافع يا نمائاتی داشته باشد و يا بر روی آن كار جديدی صورت گيرد مثل مال‏ التجاره‏ها . معنی جمله ارسطو كه گفته است " پول ، پول نمی‏زايد " همين‏ است كه پول خاصيتی غير از واسطه بودن ندارد ، هر چيز ديگر ممكن است پول‏ بزايد يعنی از خود منافعی قابل تبديل به پول داشته باشد جز خود پول كه‏ سترون و عقيم است . عليهذا اثبات دزدی بودن ربا موقوف است به اثبات سترون بودن و عقيم‏ بودن پول ، و اثبات عقيم بودن پول موقوف است به اثبات اينكه پول‏ خاصيتی جز واسطه مبادله واقع شدن ندارد . عمده اين است كه ببينيم نظر اسلام در حرمت ربا به اين جهت هست يا نه‏ .