خدمات متقابل اسلام و ايران - صفحه : 288

ما فعلا مقتضی نمی‏بينيم در اين باره بحثی بكنيم ، بعدا در بخش خدمات‏ ايران به اسلام اندكی در اين باره بحث خواهيم كرد .

نظام خانوادگی

در دوره ساسانی چيزی كه بيش از همه دستخوش تصرف و ناسخ و منسوخ و جرح و تعديل موبدان بود " حقوق شخصی " است . مخصوصا احكام نكاح وارث‏ به اندازه ای پيچيده و مبهم بود كه موبدان هر چه می‏خواستند می‏كردند و در اين زمينه اختياراتی داشتند كه در هيچ شريعتی به روحانيان نداده‏اند ( 1 ) . تعدد زوجات در دوره ساسانی جاری و معمول بوده است . زردشتيان عصر اخير درصدد انكار اين اصل هستند ، ولی جای انكار نيست ، همه مورخين‏ نوشته‏اند ، از هرودوت يونانی و استرابون در عصر هخامنشی گرفته تا مورخين‏ عصر حاضر : هرودوت درباره طبقه اشراف عهد هخامنشی می‏گويد : هر كدام از آنها چند زن عقدی دارند ولی عده زنان غير عقدی بيشتر است ( 2 ) . استرابون درباره همين طبقه می‏گويد : آنها زنان زياد می‏گيرند ، و با وجود اين زنان غير عقدی بسيار دارند ( 3 ) . ژوستن ، از مورخان عصر اشكانی ، درباره اشكانيان می‏گويد : تعداد زنان غير عقدی در ميان آنها و به خصوص در خانواده سلطنتی از

پاورقی : ( 1 ) تاريخ اجتماعی ايران ، جلد 2 ، صفحه . 34 ( 2 ) مشيرالدوله ، تاريخ ايران باستان ، جلد ششم ، چاپ جيبی ، صفحه‏ . 1535 ( 3 ) همان ماخذ ، صفحه . 1543