مساله ربا - صفحه : 343

يا عضو ديگر يك انسان وارد كرديد چقدر ديه بدهيد و در اين مورد ميزان‏ معين وجود دارد . اما در اموال ديگر ميزان همان چيزی است كه عرف تشخيص‏ بدهد . عاريه در حكم امانت است و حكمش همان حكم اجاره است يعنی يد مستعير همان يد امانی است . يعنی اگر او در اتلاف اين مال تقصير داشته باشد و به طريق اولی اگر شخصا آن را تلف كرده باشد و حتی سهوا ، باز هم ضامن‏ است . اما اگر نه خودش تلف كند و نه در حفظ آن كوتاهی كرده باشد ، بلكه قهرا در دست او تلف شود ، ضامن نيست . اين همان فرقی است كه به‏ اصطلاح يد امين با يد غير امين دارد . اما آنچه راجع به ضمانت طبيب سؤال شد . در اين مورد چون اخيرا مطالعه‏ دقيق نكرده‏ام ، تنها كلياتی را می‏گويم . طبيب اگر متخصص كار خودش‏ نباشد به هر حال ضامن است . يعنی هر كس اگر بين خود و بين الله در كاری‏ كه متصدی آن است ، متخصص نيست و می‏داند كه خبره اين كار نيست ، ضامن‏ است و اگر هم خبره باشد باز در آن مواردی كه صد در صد مطمئن نيست مثل‏ جراحيهائی كه احتمال تلف شدن و امثال آن دارد می‏گويند كه بايد برائت‏ ذمه حاصل كند يعنی قبلا از خود مريض يا اوليای مريض اجازه بگيرد و خلاصه‏ بدون اجازه نباشد . تفصيل اين مسئله را بعدا بحث می‏كنيم . س : معروف است كه می‏گويند : تاوان نصف بهای مال است . ج : خير ، تاوان اين مقدار نيست .