فلسفه اخلاق - صفحه : 261

نمی‏دهد ، و انفجار جز از طريق تضاد و كشمكش كه به اوج خودش برسد رخ‏ نمی‏دهد ، و تضاد و كشمكش اگر بخواهد به اوج خودش برسد بايد دو نوع كار در آن صورت بگيرد : يك نوع ، خود مبارزه است ، و ديگر ، كارهايی كه‏ منجر به مبارزه می‏شود يعنی ايجاد ناراحتيها ، تبليغها و حتی انجام‏ عمليات ، كه بايد خشم مردم بيشتر بشود تا انفجار در آينده رخ بدهد .

انقلاب ، معيار اخلاق

پس در واقع چنين بايد گفت كه در اين مكتب ، معيار انقلاب است نه‏ تكامل . اگر هم می‏گوييم تكامل ، چون اين مكتب ، تكامل را جز از طريق‏ انقلاب ، عملی نمی‏داند و قائل به تكاملی غير از اين طريق نيست اينجاست‏ كه معيارهای اخلاقی همه عوض می‏شود راستی يا دروغ كداميك اخلاقی است ؟ می‏گويد : اگر دروغ انقلاب را تسريع می‏كند دروغ ، و اگر راستی انقلاب را تسريع می‏كند راستی امانت يا خيانت ؟ می‏گويد : كداميك انقلاب را تسريع‏ می‏كند ، همان ايثار يا غير ايثار ؟ كداميك انقلاب را تسريع می‏كند ؟ صلح‏ يا جنگ ؟ كداميك انقلاب را تسريع می‏كند ؟ قهرا اين مكتب ، مكتب تك‏ ارزشی است از خصوصيات اين مكتب اين است كه تك ارزشی است و در اين‏ مكتب ، ديگر مسئله تعارض ارزشها كه مسئله مهمی در اخلاق است و از قديم‏ مطرح كرده اند و در جديد هم خيلی مطرح می‏شود ، و حتی در جديدتر از كمونيزم يعنی اگزيستانسياليسم هم مطرح است مطرح نمی‏شود . در مورد تعارض ارزشها مثالی ذكر می‏كنند : فرض كنيد پسر جوانی از