حماسه حسيني3 - صفحه : 296

اجتماع نظير رشد فرد است . رشد چيست ؟ رشد يعنی اين كه انسان در يك‏ ناحيه از نواحی زندگی مثلا در امر ازدواج ( رشد معتبر در ازدواج ) ، آنچنان حدی از فكر و عقل را داشته باشد كه مصالح خود را در انتخاب همسر و در اداره زندگی خانوادگی درك كند . به عبارت ديگر ارزشهای لازم را در باب ازدواج درك كند كه : در زندگی خانوادگی چه چيزهايی لازم است و چه‏ چيزهايی لازم نيست ، چه چيزهايی مهم است و چه چيزهايی مهم نيست ، چه‏ چيزهايی در درجه اول اهميت است و چه چيزهايی در درجه دوم و سوم ، و به‏ عبارت ديگر سود و زيان و عوامل سود و زيان خود را تشخيص دهد . تنها رشد جسمی و جنسی برای ازدواج كه تشكيل يك واحد اجتماعی است كافی نيست . رشد اقتصادی يعنی اينكه انسان به حدی برسد كه مصالح خود را و عوامل لازم‏ را از لحاظ حفظ و نگهداری و بلكه تكثير و توسعه ثروت درك كند ، اگر نه‏ هنوز رشيد نيست ، و اگر از سنين رشد بگذارد و واجد رشد نباشد ، " سفيه‏ " ناميده می‏شود ، اما اگر هنوز به آن نرسيده است و كودك است ، ممكن‏ است رشيد نباشد ، ولی البته سفيه خوانده نمی شود . « و ابتلوا اليتامی‏ حتی اذا بلغوا النكاح فان آنستم منهم رشدا فادفعوا اليهم اموالهم »(1) . پس رشيد ، در هر ناحيه‏ای ، كسی است كه سود و زيان را در آن موضوع‏ درك می‏كند و هم ارزش موضوعات مربوط را درك می‏كند . تا ارزشها درك‏ نشود ، قدرت بر حفظ و نگهداری و

پاورقی : 1 - سوره نساء ، آيه . 6 [ و كودكان يتيم را بيازماييد تا وقتی به سن‏ بلوغ رسند . پس اگر در آنان رشد ( عقلی ) يافتيد اموالشان را در اختيارشان قرار دهيد ] .