حکمتها و اندرزها - صفحه : 20

و محصول دسترنج او را بدون استحقاق بخورد و نام دين به آن بدهد ، خدا اجازه نمی‏دهد كه فردی بيكار و بيعار در اجتماع بگردد و كل بر ساير افراد باشد ، باری بر دوش اجتماع باشد و خودش باری از دوش كسی برندارد و آنگاه چنين وانمود كند كه رضای خدا و دستور خدا و فرمان خدا همين است و بس . آری ، حرف اول دين خداشناسی است ، الفبای دين خداشناسی است همان‏ طوری كه اساس معلومات يك شاگرد مدرسه اين است كه قدرت خواندن كتاب‏ در او پيدا شود ، تا نتواند بخواند نمی‏توان دروس مشكل طبيعی و رياضی و ادبی را به او آموخت ، و پايه اول خواندن كه شاگرد استعداد خواندن پيدا كند اين است كه شاگرد حروف شناس شود ، يعنی حروف زبانی را كه با آن‏ زبان تحصيل می‏كند تميز دهد ، پس اگر شاگرد از اول حروف شناس نشود قدرت خواندن در او پيدا نمی‏شود و اگر قدرت خواندن در او پيدا نشد هيچ‏ درسی را ياد نخواهد گرفت . در درس عملی و تربيتی و فكری دين ، خداشناسی‏ به منزله حروف شناسی دين است ، اگر خداشناس شد می‏تواند خط دين را بخواند ، به مقصود دين آگاه شود و هدف دين را بشناسد ، اگر حروف شناس‏ نشد ، كلمات دين را كه همان دستورات دين است غلط خواهد خواند و غلط ترجمه خواهد كرد و كارش به آنجاها خواهد كشيد كه قرآن مجيد نقل می‏كند ، يعنی مرتكب هر كار زشت و هر ظلم و ستم خواهد شد و در پندار خود چنين‏ معتقد خواهد شد كه آنچه من می‏كنم عين رضای خداست و عين دستور دين خداست‏ . لهذا علی عليه السلام فرمود : " اول دين و آغاز دين خداشناسی است " ولی خداشناسی نسبت به دين در عين اينكه