وحي و نبوت - صفحه : 13

به صفر می‏رسد ، يعنی هرگز به طرف گناه نمی‏رود چنين حالی را عصمت از گناه می‏ناميم پس عصمت از گناه ناشی از كمال ايمان و شدت تقوا است‏ ضرورتی ندارد كه برای اينكه انسان به حد " مصونيت " و " معصوميت " از گناه برسد ، يك نيروی خارجی جبرا او را از گناه باز دارد و يا شخص‏ معصوم به حسب سرشت و ساختمان ، مسلوب القدرش باشد اگر انسان قدرت بر گناه نداشته باشد و يا يك قوه ای جبری همواره جلوگير او از گناه باشد ، گناه نكردن او برايش كمالی شمرده نمی‏شود ، زيرا او مانند انسانی است كه‏ در يك زندان حبس شده و قادر به خلافكاری نيست خلافكاری نكردن چنين‏ انسانی را به حساب درستی و امانت او نتوان گذاشت .

اما مصونيت از اشتباه :

مصونيت از اشتباه نيز مولود نوع بينش پيامبران است اشتباه همواره از آنجا رخ می‏دهد كه انسان به وسيله يك حس درونی يا بيرونی با واقعيتی‏ ارتباط پيدا می‏كند و يك سلسله صورتهای ذهنی از آنها در ذهن خود تهيه‏ می‏كند و با قوه عقل خود آن صورتها را تجزيه و تركيب می‏كند و انواع‏ تصرفات در آنها می‏نمايد ، آنگاه در تطبيق صورتهای ذهنی به واقعيتهای‏ خارجی و در ترتيب آن صورتها گاه خطا و اشتباه رخ می‏دهد اما آنجا كه‏ انسان مستقيما با واقعيتهای عينی به وسيله يك حس خاص مواجه است و ادراك واقعيت عين اتصال با واقعيت است نه صورتی ذهنی از اتصال با واقعيت ، ديگر خطا و اشتباه معنی ندارد پيامبران الهی از درون خود با واقعيت هستی ارتباط و اتصال دارند در متن واقعيت ، اشتباه فرض نمی‏شود ، مثلا اگر ما صد دانه تسبيح را در ظرفی بريزيم و باز صد دانه ديگر را ، و اين عمل را صد بار تكرار كنيم ، ممكن است ذهن ما اشتباه كند و خيال كند اين عمل نود و نه بار و يا صد و