سيري در نهج البلاغه - صفحه : 166

خود را بيان نمايد . بعلاوه ، در زمان حيات عثمان آنگاه كه انقلابيون عثمان را در محاصره‏ قرار داده بودند و بر او فشار آورده بودند كه يا تغيير روش بدهد يا استعفا كند ، يگانه كسی كه مورد اعتماد طرفين و سفير فی ما بين بود و نظريات هر يك از آنها را علاوه بر نظريات خود به طرف ديگر می‏گفت ، علی بود . از همه اينها گذشته ، در دستگاه عثمان فساد زيادتری راه يافته بود و علی ( ع ) بر حسب وظيفه نمی‏توانست در زمان عثمان و يا در دوره بعد از عثمان درباره آنها بحث نكند و به سكوت برگزار نمايد . اينها مجموعا سبب شده كه ذكر عثمان بيش از ديگران در كلمات علی ( ع ) بيايد . در نهج البلاغه مجموعا 16 نوبت درباره عثمان بحث شده كه بيشتر آنها درباره حادثه قتل عثمان است . در پنج مورد علی خود را از شركت در قتل‏ جدا تبرئه می‏كند و در يك مورد طلحه را كه مساله قتل عثمان را بهانه‏ای‏ برای تحريك عليه علی ( ع ) قرار داده بود شريك در توطئه عليه عثمان‏ معرفی می‏نمايد . در دو مورد معاويه را كه قتل عثمان را دستاويز برای‏ توطئه و اخلال در حكومت انسانی و آسمانی علی قرار داده و اشك تمساح‏ می‏ريخت و مردم بيچاره را تحت عنوان قصاص از كشندگان خليفه مظلوم به‏ نفع آرمانهای ديرينه خود تهييج می‏كرد سخت مقصر می‏شمارد .