حماسه حسيني3 - صفحه : 49

فاذا بهم يفرغون حقدهم لعدائه و ان لم ينتفعوا بأجر أو غنيمه . . . ( 1 ) .

خلاصه‏ای از عوامل دخيل در شهادت امام

از اينجا است كه می‏توان مطلب را از نظر بحث تاريخی اينطور عنوان كرد كه امام حسين را كی‏ها و چی‏ها شهيد كردند ؟ و همچنين كی‏ها و چی‏ها او را ياری كردند ؟ اما اينكه كی‏ها شهيد كردند يا كی‏ها ياری كردند معلوم است ولی اينكه‏ چی‏ها شهيد كردند يا ياری ، بايد گفت امام حسين را طمع ملك ری و طمع پول‏ ( كه " خولی " گفت : جئتك بغنا الدهر ) و رشوه رؤسا ( اما رؤساؤهم‏ فقد اعظمت رشوتهم و ملئت غرائرهم ) و جبن و مرعوبيت عامه و ميل به‏ جبران محبت يزيد كه ابن زياد می‏خواست كدورت يزيد را از پدرش كه در ولايت عهد يزيد تعلل كرد جبران كند و خبث ذاتی امثال شمر و مستی و غرور و بدبختی و سبكسری شخص يزيد و از همه بالاتر فراموشی كاری عامه مردم كه‏ مسلمانان بودند و معتقد و سيری به تاريخ شصت ساله خود نمی‏كردند و سابقه‏ها را فراموش كردند و گول ظاهر را می‏خوردند [ شهيد كرد ] . اينكه چی‏ها امام را ياری كردند ، ايمان و توجه به تاريخ شصت ساله كه‏ از كلمات امثال زهير پيدا است و حس فتوت و مردانگی و ايمان به غيب و امثال اينها بود .

پاورقی : 1 - [ ترجمه : آنان مسخ شدگان زشتروئی بودند كه سينه‏هاشان از كينه‏ فرزندان آدم آكنده بود به ويژه از كسانی كه اخلاقی استوار و آثاری نيكو داشته‏اند ، و به همين دليل تمامی كينه‏های خود را از روی دشمنی با وی بر سر آنان ريختند هر چند كه از اين كار پاداش و غنيمتی نصيبشان نشد ] .