اصول فلسفه و روش رئاليسم1 - صفحه : 155

پس بايد گفت " هر چيزی كه بر ما معلوم و مكشوف می‏گردد كيفيت ظهور و نمايشش بستگی دارد به كيفيت عمل اعصاب و يك سلسله عوامل خارجی ، پس ماهيات اشياء معلومه به طور اطلاق و دست نخورده بر قوای ادراكی ظهور نمی‏كنند ، پس حقايق در عين اينكه حقيقت هستند نسبی و اضافی می‏باشند ". اين مسلك هر چند به ادله جديدی از تحقيقات دانشمندان جديد مجهز شده‏ ولی از لحاظ نتيجه و مدلول عين مسلك شكاكان است . پيرهون شكاك معروف يونان از جمله ادله‏ای كه اقامه كرد بر مدعای خود ، اختلاف كيفيت ادراك انسان و حيوان و انسانها نسبت به يكديگر و هر انسانی در حالات مختلف بود ولی با اين تفاوت كه پيرهون نتيجه گرفت " پس ما نبايد معتقد باشيم كه آنچه ادراك می‏كنيم حقيقت است بلكه بايد تمام ادراكات خود را با ترديد تلقی كنيم " ولی نسبيون جديد نتيجه‏ می‏گيرند " آنچه ما ادراك می‏كنيم حقيقت است ولی نسبی است ، يعنی‏ حقيقت نسبت به اشخاص ، مختلف است " . دقت در اين مطلب واضح می‏كند كه نتيجه‏گيری نسبيون جديد غلط است و اساسا حقيقت نسبی معنی ندارد زيرا در مثال بالا كه دو نفر يك جسم را با دو كيفيت مختلف می‏بينند خود آن جسم در واقع و نفس‏الامر يا دارای يكی از آن دو كيفيت ثالثی خواهد بود و البته ممكن نيست در آن واحد دارای هر دو كيفيت مختلف باشد ، در صورت اول ادراك يكی از آن دو نفر خطای مطلق‏ است و ادراك ديگری حقيقت مطلق و در صورت دوم هر دو خطا كارند و در هر صورت حقيقت نسبی نامعقول است . بعضی از دانشمندان مانند بركلی اختلاف ادراكات را دليل بر عدم وجود خارجی مدركات دانسته‏اند و بعضی ديگر از دانشمندان مانند دكارت و جان‏ لاك و پيروان ايندو اختلاف ادراكات را فقط منحصر به مورد خواص ثانويه‏ اجسام دانسته و اين خواص را ذهنی و غير خارجی می‏دانند . ولی مطابق عقيده نسبيون كه برای مدركات وجود خارجی قائل‏اند نتيجه ادله‏ آنها مدعای شكاكان است كه می‏گويند " نمی‏دانيم ادراكات ما حقيقت است‏ يا نيست " نه مدعای خودشان كه می‏گويند " حقيقت است ولی نسبی است " بلكه چنانكه گفته شد حقيقت نسبی اساسا بی‏معنی است . علی ای حال نسبيون‏ جديد درباب " ارزش معلومات " مطلب تازه‏ای علاوه بر آنچه شكاكان قديم‏ گفته‏اند ندارند .