مساله ربا - صفحه : 109

نسيه در جايی كه هيچ پول داده نشده ، در واقع اساسا كالا فروخته نشده . آنگاه فروختن واقعی صورت می‏گيرد كه خريدار پول را بپردازد ، يعنی آخر مدت . و در تمام مدت مقرر ، او دارد كرايه می‏دهد . ولی نمی‏توان نسيه را اينطور توجيه كرد زيرا همه كالاها ، كرايه‏ای نيست‏ . يك كالا ، كالای مصرفی است يعنی استفاده‏اش به معدوم كردنش است . كسی‏ كه جنسی نظير ميوه را به‏طور نسيه می‏خرد و پس از خريد ، آن را مصرف‏ می‏كند و پولش را مثلا شش ماه ديگر می‏خواهد بدهد ، آيا می‏شود گفت كه آن‏ پول اضافی را به عنوان كرايه می‏دهد ؟ ! كرايه چه چيزی ؟ ! همان روز اول‏ آن را مصرف كرده است . بنابراين مطلب را نمی‏توان به اين صورت بيان كرد . آقای بهشتی نسيه را به صورت ديگری توجيه كردند . باز بر همان اساسی كه‏ گفتند اصولا بيع عبارت است از نوعی كار ، و سرمايه هرگز سود ندارد . می‏گويند : " چون كار بايع اين است كه توزيع بكند ، دائما بخرد و بفروشد ، وقتی كه جنس خود را به نسيه فروخت ، امكان فعاليت اقتصادی را از خودش سلب كرده . اين اضافه را در مقابل سلب اين امكان فعاليت اقتصادی‏ می‏گيرد " . پس می‏گويند زمينه نسيه با زمينه ربا فرق می‏كند . در واقع‏ ميان اين دو كار فرقی نيست ، ميان افرادش فرق است . كسی بابت نسيه‏ پول می‏گيرد كه كارش توزيع است . در مقابل سلب امكان فعاليت اقتصاديش‏ ، يك پول اضافی می‏گيرد . ولی ربا خوار كارش توزيع نيست كه بگوئيم با قرض دادن ، جلو كارش گرفته می‏شود . اساسا