زندگي جاويد يا حيات اخروي - صفحه : 46

توضيح

اينجا لازم است توضيحی درباره اين دو اصل بدهيم كه چگونه است كه عدل‏ الهی و هم حكمت الهی حيات جاويدان را ايجاب می‏كند ؟ و چگونه است كه‏ اگر فرض كنيم حيات جاويدانی در پی اين حيات محدود نباشد كه هر كس به‏ نتيجه جاويد كردارش برسد ، آفرينش جهان وانسان ، هم از نظر عدل الهی‏ غير قابل توجيه است و هم از نظر حكمت الهی ؟ از عدل الهی آغاز می‏كنيم .

عدل الهی

عدالت در مفهوم وسيعش عبارت است از دادن حق صاحبان استحقاق بدون‏ هيچ تبعيضی ميان . آنها اگر حق هيچ صاحب حقی ادا نشود برخلاف عدالت‏ است ، همچنانكه اگر تبعيض شده و حق بعضی داده شود و حق بعضی ديگر داده‏ نشود باز برخلاف عدالت است . اگر معلمی هنگام امتحان دانش آموزان نمره همه را از آنچه استحقاق‏ دارند كمتر بدهد برخلاف عدالت رفتار كرده است ، همچنانكه اگر نمره برخی‏ را بر طبق استحقاق آنها بدهد و نمره برخی ديگر را كمتر بدهد باز برخلاف‏ عدالت رفتار كرده است . عدالت از يك نظر ملازم است با مساوات مساوات . يعنی به همه به چشم‏ مساوی نگريستن و تبعيض قائل نشدن . لازمه اين گونه