اصول فلسفه و روش رئاليسم1 - صفحه : 189

خود تحت ادراك نخواهد آمد زيرا همه اجزاء و شرايط غير محدود و متحول‏ مادی در وی دخيل‏اند و هيچگاه " همه جهان بعلاوه چشم " در چشم نخواهد گنجيد . و از اين روی می‏توان احتمال داد كه حواس ساير جانوران زنده ، در ادراك ، با

پاورقی : >

خلاصه نظريه ماديين جديد

از مجموع گفته‏های ماديين اين نتيجه استنباط می‏شود : فكر و ادراك به‏ طور كلی از خواص معينه تشكيلات مادی اعصاب مغزی است و اين خاصيت وقتی‏ به ظهور می‏رسد كه تأثيری از خارج بر اعصاب وارد شود ، مانند تأثير امواج‏ نور از راه چشم و تأثير امواج صوتی از راه گوش . پس از آنكه تأثيرات زيادی از راه حواس بر مغز وارد شد و آثار مادی‏ نسبتا زيادی باقی گذاشت قدرت تفكر در مغز پيدا می‏شود يعنی استدلال می‏كند ، قضايای رياضی حل می‏كند ، قوانين كلی طبيعت را كشف می‏كند ، اصول كلی‏ فلسفی و منطقی را به دست می‏آورد و البته قدرت تفكر را نبايد يك عمل‏ خارق‏العاده در طبيعت تلقی كرد زيرا عمل تفكر جز يك سلسله تغييرات‏ شيمياوی كه در مغز حاصل می‏شود چيز ديگری نيست . نوع ساختمان سلسله اعصاب اشخاص ممكن است متفاوت باشد و اگر مختلف‏ بود قهرا نوع " احساسات " و طرز " تفكرات " اشخاص هم فرق خواهد كرد و بعلاوه چون هر جزئی از اجزاء طبيعت بنا به وضع و موقعيت مخصوص و در تحت تأثير عوامل مختلف تغيير خاصيت می‏دهند ممكن است نوع احساسات‏ و طرز تفكرات يك نفر نيز در محيطهای مختلف فرق كند و لهذا نبايد انتظار داشت كه اگر يك نفر انسان در كره مريخ بزرگ شود و سنين عمر خود را در آنجا طی كند همان‏طور كه ما در زمين فكر می‏كنيم فكر كند زيرا ممكن‏ است در آنجا تمام افكار و ادراكاتش شكل ديگری كه مقتضای آن محيط است‏ پيدا كند ، مثلا طوری قضايای رياضی را حل كند كه مخالف افكار ما باشد ، مثلا از " 2x2 " نتيجه " 3 " بگيرد و طور ديگری قوانين طبيعت را كشف‏ كند ، طور ديگری منطق و فلسفه بسازد و همچنين . . . اين است خلاصه نظريه ماديين درباب حقيقت نسبی . قطع نظر از اشكالات زيادی كه بر مادی بودن فكر و ادراك وارد است و ما قبلا در >