پيامبر امي - صفحه : 49

را به ديگران تعليم دهد ، باز هم مطابق تصريح خود قرآن ، آن است كه‏ بتواند قلم را به كار بندد يا دست كم آنچه را با قلم نوشته شده بخواند " ( 1 ) . اين استدلال ، به نظر عجيب می‏آيد : اولا ، آنچه مورد اتفاق مسلمين است و مشاراليه می‏خواهد خلاف آن را ثابت كند اين است كه رسول اكرم قبل از رسالت نه می‏خوانده و نه می‏نوشته‏ است . حداكثر اين استدلال اين است كه ايشان در دوره رسالت می‏خوانده و می‏نوشته‏اند چنانكه عقيده سيد مرتضی و شعبی و جماعتی ديگر بر اين است . پس مدعای آقای دكتر سيد عبداللطيف اثبات نمی‏شود . ثانيا ، از نظر دوران رسالت نيز اين استدلال ناتمام است . توضيح اينكه‏ در برخی از تعليمات مانند تعليماتی كه به نوآموز می‏دهند كه خواندن و نوشتن به او بياموزند ، يا در تعليم رياضيات و امثال آن ، احتياج به قلم‏ و كاغذ و رسم و تخته سياه و غيره هست و خود معلم بايد عمل كند تا دانش‏ آموز يا دانشجو ياد بگيرد ، اما تعليم حكمت و اخلاق و حلال و حرام كه كار پيغمبران است نيازی به قلم و كاغذ و رسم و تخته سياه ندارد . مشائين از حكما را از آن جهت " مشائين " گفته‏اند كه معلم در حالی كه‏ راه می‏رفت و قدم می‏زد به دانشجويان تعليم می‏كرد . البته برای شاگردان كه‏ بخواهند ضبط كنند و فراموششان نشود لازم است بنويسند . لذا رسول خدا همواره توصيه می‏كرد كه سخنانش را ضبط

پاورقی : . 1 نشريه كانون سر دفتران ، نقل از نشريه آموزش و پرورش .