نظام حقوق زن در اسلام - صفحه : 188

با مقياسی كه قبلا در دست داديم تعيين اينكه كداميك از دو فرض بالا صحيح است كار چندان دشواری نيست . به استعدادها و احتياجهای طبيعی زن و مرد ، بعبارت ديگر به سندهای طبيعی كه قانون خلقت بدست هر يك از زن و مرد داده است مراجعه می‏كنيم تكليف روشن می‏شود .

آيا زندگی خانوادگی طبيعی است يا قراردادی ؟

در مقاله پيش گفتيم كه درباره " زندگی اجتماعی انسان " دو نظر است‏ . بعضی زندگی اجتماعی انسان را طبيعی می‏دانند ، به اصطلاح انسان را " مدنی بالطبع " می‏دانند . بعضی ديگر برعكس ، زندگی اجتماعی را يك امر قراردادی می‏دانند كه‏ انسان به اختيار خود و تحت تأثير عوامل اجبار كننده خارجی ( نه عوامل‏ درونی ) آنرا انتخاب كرده است . در باب زندگی خانوادگی چطور ؟ آيا در اينجا هم دو نظر است ؟ خير . در اينجا يك نظر بيشتر وجود ندارد . زندگی خانوادگی بشر صددرصد طبيعی است‏ ، يعنی انسان طبيعتا " منزلی " آفريده شده است . فرضا در طبيعی بودن‏ زندگی " مدنی " انسان ترديد كنيم ، در طبيعی بودن زندگی " منزلی " يعنی زندگی خانوادگی او نمی‏توانيم ترديد كنيم . همچنانكه بسياری از حيوانات با آنكه زندگی اجتماعی طبيعی ندارند بلكه بكلی از زندگی اجتماعی‏ بی بهره‏اند . دارای نوعی زندگانی زناشوئی طبيعی ميباشند ، مانند كبوتران‏ و بعضی حشرات كه بطور " جفت " زندگی می‏كنند . حساب زندگی خانوادگی از زندگی اجتماعی جداست . در