شرح منظومه1 - صفحه : 174

غرر 14 امتناع اعاده معدوم

اعاده المعدوم مما امتنعا
و بعضهم فيه الضروره ادعی

اعاده معدوم از جمله مسائل ممتنع است و برخی از فلاسفه در مورد آن‏ ادعای ضرورت كرده‏اند يكی از مباحث مهم فلسفه مبحث اعاده معدوم است . اعاده معدوم يعنی‏ اينكه يك شی‏ء موجود ، معدوم گردد و سپس عين همان شی‏ء - و نه مثل آن - مجددا موجود شود . پس در مورد چيزهائی كه مثل و مانند آنها اعاده می‏شوند مانند اينكه شخصی آواز می‏خواند و بار ديگر مثل همان آواز ، آواز ديگری‏ می‏خواند بحثی نداريم . اينگونه مسائل را تكرار می‏گويند ( نه اعاده ) يعنی‏ وجود يك شی‏ء تكرار می‏شود . در تكرار ، وجوداتی در طول زمان پيدا می‏شود كه شبيه و همانند يكديگرند . همانطور كه ممكن است دو شی‏ء شبيه و همانند در دو مكان قرار گيرند همچنين مانعی ندارد كه دو شی‏ء شبيه و همانند در دو زمان قرار گيرند ، ولی مسلم است كه هر كدام غير از ديگری است .