سيري در سيره ائمه اطهار - صفحه : 103

می‏شود ؟ شما اين دو را با همديگر مخلوط می‏كنيد . حضرت امير حاضر نيست‏ يك روز ، معاويه به عنوان نايب او و به عنوان منسوب از قبل او حكومت‏ كند ، ولی امام حسن كه نمی‏خواهد معاويه را نايب و جانشين خود قرار دهد ، بلكه می‏خواهد خود كنار برود . صلح امام حسن كنار رفتن است نه متعهد بودن‏ . در متن اين قرار داد هيچ اسمی از خلافت برده نشده ، اسمی از اميرالمؤمنين برده نشده ، اسمی از جانشين پيغمبر برده نشده ، سخن اين‏ است كه ما كنار می‏رويم ، كار به عهده او ، ولی به شرط آنكه اين كه شخصا صلاحيت ندارد ، كار را درست انجام دهد ، و متعهد شده كه درست عمل كند . پس اين دو خيلی تفاوت دارد . اميرالمؤمنين گفت من حاضر نيستم يك روز كسی مثل معاويه از طرف من و نايب من در جايی باشد . امام حسن هم حاضر به چنين چيزی نبود ، و شرايط صلح نيز شامل چنين چيزی نيست . سئوال : آيا اميرالمؤمنين راجع به چگونگی برخورد با معاويه ، وصيتی به‏ امام حسن كرده بودند ؟ جواب : يادم نمی‏آيد كه تا به حال برخورد كرده باشم در وصيتهای حضرت‏ امير كه چيزی راجع به اين جهت گفته باشند ، ولی ظاهرا وضع روشن بوده ، اگر در متن تاريخ هم نمانده باشد وضع روشن بوده است . اميرالمؤمنين‏ خودش تا آخر طرفدار جنگ با معاويه بود و حتی همان اواخر هم كه وضع‏ اميرالمؤمنين نابسامان بود باز چيزی كه اميرالمؤمنين را ناراحت می‏داشت‏ وضع معاويه بود و معتقد بود كه بايد با معاويه جنگيد تا او را از ميان‏ برد . شهادت اميرالمؤمنين مانع جنگ جديد با معاويه شد . آن خطبه معروفی‏ كه در نهج البلاغه