وحي و نبوت - صفحه : 45

" اين اتصال با ريشه وجود ، به هيچ وجه مخصوص آدمی نيست شكل استعمال‏ كلمه وحی در قرآن نشان می‏دهد كه اين كتاب آن را خاصيتی از زندگی می‏داند ، و البته اين هست كه خصوصيت و شكل آن بر حسب مراحل تكامل زندگی‏ متفاوت است گياهی كه به آزادی در مكان رشد می‏كند ، جانوری كه برای‏ سازگار شدن با محيط تازه زندگی دارای عضو تازه ای می‏شود و انسانی كه از اعماق درونی زندگی ، روشنی تازه ای دريافت می‏كند ، همه نماينده حالات‏ مختلف وحی هستند كه بنابر ضرورتهای ظرفيت پذيرای وحی يا بنابر ضرورتهای‏ نوعی كه اين ظرف به آن تعلق دارد ، اشكال گوناگونی دارند " ( 1 ) . . 2 وحی چيزی از نوع غريزه است و هدايت وحی چيزی از نوع هدايت غريزی‏ است . . 3 وحی هدايت انسان است از نظر جمعی ، يعنی جامعه انسانی از نظر آنكه يك واحد است و راه و مسير و قوانين حركتی دارد نيازمند است كه‏ هدايت شود نبی آن دستگاه گيرنده ای است كه به طور غريزی آنچه مورد نياز نوع است می‏گيرد . می‏گويد : " حيات جهانی به صورت اشراقی نيازمنديهای خود را می‏بيند و در لحظه‏ای‏ بحرانی امتداد و جهت حركت خود را تعيين می‏كند اين همان است كه در زبان‏ دين به آن نام رسيدن وحی به پيغمبر می‏دهيم " ( 2 ) . . 4 جانداران در مراحل اولی به وسله غريزه هدايت می‏شوند هر چه در درجات تكامل بالا می‏روند و نيروی حس و تخيل

پاورقی : . 1 احيای فكر دينی در اسلام ، ص 144 و . 145 . 2 همان ماخذ ، ص . 168