گفتارهاي معنوي - صفحه : 228

ترجيح می‏دهيد ، برای چه ترجيح می‏دهيد ، ديديم با معيار اول يعنی ملاك‏ برتری را دانش و آگاهی صرف دانستن ، اين ترجيح ما جور در نمی‏آمد ولی با معيار دوم يك مقدار اين مسئله حل می‏شود . می‏گوئيم : معاويه انسانس بود فقط در فكر خودش وبرای خودش ، و انسانهای ديگر رابرای اشباع جاه‏ طلبيهای خود به زور استثمار كرده بود . پس اويك موجود خو خواه ، خود پسند وخود پرست بود ولی ابوذر بر عكس با اينكه همه امكانات برايش‏ فراهم بود وهمين معاويه حاضربود بهترين شرايط زندگی رابرای اوفراهم كند ، به خاطر اينكه معاويه حقوق مردم را پايمال كرده بود و برای اينكه به‏ سرنوشت ديگران می‏انديشيد ، با همين معاويه جبار مبارزه كرد تا آنجا كه‏ جانش رابر سر اين كار گذاشت و در تبعيدگاه ربذه در غربت جان داد . پس‏ اينكه ما ابوذر را انسان ميدانيم و معاويه را انسان نمی‏دانيم بلكه يك‏ حيوان می‏دانيم به خاطر اينست كه معاويه فقط در فكر آخور خودش بود و ابوذر در فكر انسانهای ديگر . ما چرا علی ( ع ) را يك انسان كامل ميدانيم ؟ برای اينكه درد اجتماع‏ راحس ميكرده ، برای اينكه " من " اوتبديل به " ما " شده بود . برای‏ اينكه " خود ) ] ؟ او خودی بود كه همه انسانها را جذب می‏كرد . او به‏ صورت يك فرد مجزا از انسانهای ديگر نبود بلكه واقعا خودش را به منزله‏ يك عنصر ، يك انگشت ، يك عصب در يك بدن احساس می‏كرد كه وقتی‏ ناراحتی ای در يك جای بدن پيدا می‏شود اينعضو نا آرام و بی قرار می‏گردد . و اين سخن اصلا مال خود اوست ، اين تعبيرات مال خود اوست . قبل از اينكه در قرن بيستم ، فلسفه های