علل گرايش به ماديگري - صفحه : 165

صورت يك امر لذيذ و شيرين در كام هر حيوانی ريخته شده است تا هر نسلی‏ در خدمت نسل آينده خويش باشد و از اين خدمت نيز لذت ببرد . اين علاقه‏ را تنها در نسل قبلی قرار نداده است . در انسان ، نسل بعد را نيز به نسل‏ قبلی علاقمند گردانيده است ، اما نه به آن شدت كه گذشته را به آينده‏ علاقمند كرده است . اين علاقه‏ها رمز پيوندهاست . يكی ديگر از غرايز بشری ، حس حقيقت جويی و دانش طلبی و كاوش است . ممكن است مردم را در زمانی موقت از تحقيق و دانش و كاوش منصرف كرد ، اما برای هميشه نمی توان بر ضد روح حقيقت جويی و دانش طلبی بشر قيام‏ كرد . از جمله غرايز انسان مال دوستی است . البته مال دوستی يك غريزه‏ مستقيم در انسان نيست ، يعنی اينچنين نيست كه انسان مال را به خاطر مال‏ دوست بدارد و مورد علاقه او باشد ، اما چون به حسب طبع و غريزه ، حوايج‏ مادی زندگی خود را می‏خواهد رفع كند و در پاره‏ای اجتماعات مانند اجتماع‏ ما وسيله رفع حوايج ، پول و ثروت است اگر انسان پول داشته باشد كليد همه قفلها را در دست دارد و اگر نداشته باشد همه درها به رويش بسته‏ می‏ماند از اين نظر ، آدمی پول را به عنوان كليد همه قفلها از نظر ماديات‏ زندگی دوست می‏دارد . همچنانكه گفتيم با يك امر طبيعی و غريزی نمی توان مبارزه كرد ، بدين‏ معنی كه برای هميشه نمی توان آن را تعطيل كرد هرچند ممكن است در يك‏ مدت محدود جامعه را بدان سو كشاند و هم ممكن است افرادی محدود را برای‏ هميشه بدان سو كشاند ، اما بشر و جامعه بشری را نمی توان از مقتضيات يكی‏ از غرايز برای هميشه