آشنايي با قرآن 6 - صفحه : 235

( « يوم يفر المرء من اخيه و امه و ابيه صاحبته و بنيه » ) (1). " « و الله بما تعملون بصير »" خدا به همه كارهای شما بيناست . " « قد كانت لكم اسوش حسنة فی ابراهيم و الذين معه اذ قالوا لقومهم‏ انا برءؤا منكم و مما تعبدون من دون الله كفرنا بكم و بدا بيننا و بينكم‏ العداوش و البغضاء ابدا حتی تؤمنوا بالله وحده » " اين درس را از ابراهيم و گروهی كه همراه ابراهيم بودند - نشان می‏دهد كه البته گروهی از تربيت شدگان ابراهيم هم بوده‏اند - از ابراهيم و ابراهيميان ياد بگيريد كه آنها چگونه به خاطر ايمانشان از همه بريدند حتی از نزديكترين ارحام‏ خودشان . اينحا كلمه " « اسوش »" آمده است . تعبير اين آيه راجع به ابراهيم‏ عليه السلام و تعبير آيه‏ای در سوره احزاب راجع به رسول اكرم خيلی به‏ يكديگر نزديك است . در سوره احزاب داريم : " « لقد كان لكم فی‏ رسول‏الله اسوش حسنة »" ( 2 ) برای شما در وجود پيغمبر اسوه‏ای است . اسوه به تعبير امروزيها يعنی الگو ( در فارسی شايد كلمه‏ای نداريم كه به‏ جای آن بگذاريم ) ، يعنی شخصيتی كه بايد مقتدا قرار بگيرد و ميزان و معيار باشد و ديگران خودشان را با او بسنجند . از نظر تعبيرات ادبی اين را " تجديد " می‏نامند . تجديد - كه در علم‏ بديع ذكر می‏كنند - اين است كه مثلا انسانی كه دارای خصلت و خصوصيتی هست‏ ، آن خصلت و خصوصيت او را به صورت شی‏ء مجسمی جدا از او فرض می‏كنند مثلا می‏گويند : " رأيت فی زيد اسدا " من در زيد شيری را ديدم . كأنه در وجود او شيری نهفته است . يا می‏گويند : " او از زيد يك دانشمند ساخت‏ " و حال آنكه مقصود اين است

پاورقی : . 1 عبس / 34 - . 36 . 2 احزاب / . 21