شرح منظومه2 - صفحه : 111

اول و رتبه اول خط حالت كميت اتصالی را دارد و به موجب اين كه كميت‏ اتصالی جسمانی است مستقيم يا منحنی است . بنابراين موجودی كه از جنس‏ " كم " نيست ( مثلا از جنس كيف است ) و يا كم متصل نيست ( كم منفصل‏ است ) و يا كم متصل جسمانی نيست ( مثلا از نوع زمان است ) نه مستقيم‏ است و نه منحنی ، زيرا موضوع اين صفات در او موجود نيست . همچنين است‏ حرارت و برودت و يا حركت و سكون برای جسم . 2 - " صفات عامه " يعنی صفاتی كه اشياء از آن جهت كه موجودند ، آن‏ صفات را دارا هستند . در مورد اين صفات تعين خاص و تعريف خاص شرط نيست ، هر موجودی دارای هر تعين و هر تعريفی باشد متصف به آنها می‏باشد . به عبارت ديگر هر شی‏ء بدون استثناء ، قابل توصيف به آنها است و همين‏ كه يك شی‏ء موجود شد و در رديف موجودات در آمد آن صفت را می‏پذيرد . از جمله اين صفات می‏توان وحدت و كثرت ، وجوب و امكان ، حدوث و قدم را نام برد يعنی هر چيزی يا واحد است يا كثير ، يا واجب است يا ممكن ، يا قديم است يا حادث ، يا بالقوه است يا بالفعل ، يا علت است يا معلول‏ .

لغت فلسفه

كلمه فلسفه يك لغت معرب است ، يعنی لغتی است غير عربی كه تحت‏ قاعده زبان عربی در آمده و وزن عربی به آن داده شده است . ريشه اين لغت‏ يونانی است . " سوفيا " ( 1 ) در لغت يونانی به معنی دانش است . و " سوفيست " ( 2 ) به معنی دانشور است . در يونان گروهی به همين اسم‏ خوانده شده‏اند و معروفند ، آنها عقائد و آراء

پاورقی : Sophistes - Sophia 2 - 1