آشنايي با قرآن 5 - صفحه : 127

زمان ما . " « يوم تبدل الارض غير الارض و السموات و برزوا لله الواحد القهار »" ( 1 ) هر چيزی يك وجهه زمانی دارد و يك وجهه دهری : " ما عندكم ينفد و ما عندالله باق " اشياء نسبت به شما فانی هستند و نسبت‏ به خداوند باقی . اين است كه می‏گويد اگر بقايی نباشد و اگر ابديتی نباشد و اگر معادی نباشد و اگر بازگشت به خدا نباشد ( ديگر در بازگشت به خدا نيستی معنی ندارد ، در بازگشت به هستی مطلق كه نمی‏تواند نيستی وجود داشته باشد ) و اگر هستی همين يك رويه نيستی را می‏داشت يك چيز لغو بيهوده‏ای بود ، اما اينچنين نيست . اين است كه استدلال می‏كند بر قيامت‏ به دليل اينكه ما كه زمين و آسمان را باطل نيافريده‏ايم ( باطل يعنی‏ بی‏غايت و بی‏هدف ) ، ما كه بازيگر نبوديم كه مثل بچه‏ها بخواهيم بازی‏ كنيم يك چيزی را خلق كنيم ، ما كه بيهوده كار نيستيم . گفتيم اينجا از راه توحيد استدلال بر معاد است ، يعنی اگر كسی خدا را بشناسد به عنوان‏ يك موجود كامل الذات ، به عنوان يك موجود منزه از لعب و عبث و فعل‏ باطل ( خودش حق است ، فعلش هم حق است ) و به عنوان يك موجود حكيم ، آن وقت می‏داند كه قيامت و عالم بقا نمی‏تواند نباشد . اين است كه‏ می‏فرمايد : " « و ما خلقنا السموات و الارض و ما بينهما لاعبين »" . اين در جواب آنها بود كه گفتند : " « ان هی الا موتتنا الاولی و ما نحن‏ بمنشرين »" جز همين يك مرگی كه ما به چشم خودمان می‏بينيم مرگ ديگری و طبعا حيات بعد از مرگ و حيات بعد از آن مرگ دوم (« احييتنا اثنتين غ) (2) وجود ندارد، تو چرا اين حرفها را می‏زنی كه روزی خواهد آمد

پاورقی : . 1 ابراهيم / . 48 . 2 غافر / . 11