معاد - صفحه : 158

در تكامل فرد ، همين كه فرض كنيد يك فرد يك گياه ، يك دانه‏ای ، يك‏ نهالی به صورت يك درخت در می‏آيد يا يك هسته به صورت يك گل و به‏ صورت يك درخت در می‏آيد و يا يك نطفه به صورت يك انسان و يك حيوان‏ بزرگ در می‏آيد ، [ در تمام اين موارد ] اين سؤال را البته در شكل‏ قدمايی‏اش طرح می‏كنند : چه حسابی در كار است كه موجود زنده از اولی كه‏ به وجود می‏آيد شروع به خرابی و شروع به پيری نمی‏كند ؟ به عبارت ديگر ، هر ماشينی كه ساخته می‏شود ، نوترين و سالمترين و نيرومندترين روز آن‏ ماشين ، روزی است كه ساخته شده و از كارخانه در آمده است . هر يك روزی‏ كه بگذرد و به هر اندازه كه كار كند رو به كهنگی و فرسودگی می‏رود . ولی‏ در موجودهای زنده اين طور نيست . موجود زنده در ابتدا كه به وجود می‏آيد ، روز اول كهنگی‏اش نيست ، لا اقل تا يك مقدار زيادی رو به نوتر شدن و رو به رشد می‏رود و دائما خودش را رشد می‏دهد و تقويت می‏كند و بر تجهيزات خودش می‏افزايد و حال آنكه اگر فقط همان ساختمان مادی و جسمانی‏ خودش بود ، بايد از روز اول به سوی زوال و كهنگی و فرسودگی برود . ممكن‏ است شما بگوييد كه هر موجود زنده‏ای در عين اينكه به سوی رشد و تكامل‏ می‏رود ، در عين حال باز به نوعی به سوی كهنگی و فرسودگی می‏رود . می‏گوييم‏ در عين حال ، در يك جهت رو به تكامل می‏رود ، همين تكامل چرا ؟ اين‏ بالاخره حكايت می‏كند از يك نيرويی كه اين موجود را به سوی تكامل می‏برد . اين ، نماينده يك نيرويی است در اين شی‏ء كه آن نيرو پيشبرنده است . اين حالت كه در فرد وجود دارد چون تكامل انواع هم از فرد شروع می‏شود ديگر فرق نمی‏كند كه اين فرد در يك قالب ثابتی تكامل پيدا كند ، مثلا اين‏ فرد خزنده در همين قالب ثابت تكامل پيدا كند يا نه ، به اين معنا كه به‏ آن حد پدر و مادرش كه رسيد ، به حد نوعش كه رسيد ، آنجا متوقف شود يا چهار قدم هم از حد جد خودش و پدر و مادر خودش بالاتر برود و در نسل‏ خودش هم اين اثر را بگذارد به طوری كه نسل او هم كه بعد می‏آيد چهار قدم‏ بالاتر برود ، بلكه او هم چهار قدم از نسل پيش خودش بالاتر برود . اين‏ جهت كه نسلهای بعدی از نسلهای پيشين قدمی جلوتر رفته باشند يا نرفته‏ باشند ، در اصل اين استدلال تأثيری ندارد . آنچه كه در اين استدلال تأثير دارد تكامل فرد است ، اعم از اينكه تكامل نوع صورت بگيرد يا تكامل نوع‏ صورت نگيرد . واقعا مسأله تكامل از نظر قدما يك مسأله ماوراء الطبيعی‏ است . وقتی می‏گويم