حماسه حسيني2 - صفحه : 197

« و لا مال » دنبال آن عبادتهائی هستند كه نه به جان ، نه به مال و نه به‏ حيثيتشان ضرر می‏زند ، مثل نماز و روزه ، اما اگر وظيفه‏ای ، ضرری به جايی‏ می‏زند ، ديگر آن را قبول ندارند . تا آنجا كه می‏فرمايد اگر نماز هم به‏ كار يا حيثيت يا جانشان ضرر می‏زند ، آن را رها می‏كردند « كما رفضوا اسمی‏ الفرائض و اشرفها » . همان طوری كه عاليترين و شريفترين فريضه‏ها را رها كردند ، نماز را هم رها می‏كردند . آن عاليترين و شريفترين فريضه‏ها كدام‏ است ؟ « ان الامر بالمعروف و النهی عن المنكر فريضه عظيمه بها تقام‏ الفرائض » فريضه بزرگی است كه ساير فرائض به وسيله آن بپا می‏شود . بايد امر به معروف و نهی از منكر باشد تا نمازی باشد ، تا زكاتی باشد ، تا حجی باشد ، تا خمسی باشد ، تا معاملاتی باشد ، تا قانونی باشد ، تا اخلاقی باشد . باز قسمتی از حديث را حذف می‏كنم ، فرمود : « ان الامر بالمعروف و النهی عن المنكر سبيل الانبياء » همانا امر به معروف و نهی از منكر ، راه‏ همه پيامبران است ، « منهاج الصلحاء ، بها تقام الفرائض و تامن‏ المذاهب » واجبات خدا به اين وسيله بپا داشته می‏شود و راهها به اين‏ وسيله امن می‏گردد ، كسبها به اين وسيله حلال ، و مظالم به اين وسيله باز می‏گردد ، زمين به اين وسيله آباد می‏شود . شما از اينجا بفهميد كه حوزه امر به معروف و نهی از منكر تا كجا است‏ ، تا حدود آباد شدن زمين . خدا می‏داند آدم گاهی كه يك چيزهائی را می‏بيند و در تاريخ اسلام مطالعه می‏كند ، دود از كله‏اش بلند می‏شود كه ما چه بوديم‏ و چه شديم . دلم می‏خواهد