آشنايي با قرآن 3 - صفحه : 43

چون و چرا بردار نيست . اينكه عده‏ای عربی بخوانند ، عده‏ای فارسی ، عده‏ای‏ تركی ، و خلاصه هركس به زبان ملی خود بخواند [ اعمال سليقه است ] . يا بگوئيم در مسافرتها ، قديم نماز دو ركعتی بوده ولی اكنون چون با هواپيما مسافرت می‏كنند بايد چهار ركعتی بخوانند زيرا اين سفر مشقت ندارد . اگر در عبادتها سليقه را دخالت بدهيم به تدريج چيزی از آب در می‏آيد كه‏ مصداق اين شعر می‏شود :

بس كه ببستند بر او برگ و ساز
گر تو ببينی نشناسيش باز

نمازی كه به شكل سوت كشيدن می‏خواندند ، يكمرتبه اينطور نشد بلكه اول‏ يك گوشه آن را تغيير دادند بعد گوشه ديگر ، و همينطور . در طول نسلهای‏ متوالی به اين شكل درآمد ، زيرا هر نسلی از نسل قبل خبر ندارد [ و فكر می‏كند آنچه به دستش رسيده از اول به همين صورت بوده است ] . بعد از چندين نسل به چيزی شبيه می‏شود كه با اصل آن شباهتی ندارد . راجع به اينكه قرآن و نماز را مثلا به فارسی بخوانند ، ذكر تجربه‏ای كه‏ خارجيها در مورد ترجمه پی در پی يك جمله به زبانهای مختلف كرده‏اند بی‏ فايده نيست . اگر سخنی مثلا به زبان فارسی باشد و كسی آن را به زبان عربی‏ ترجمه كند ، بعد تركی ، انگليسی ، فرانسه ، آلمانی ، و روسی و . . . تجربه كرده‏اند ديده‏اند از جمله اول يك ذره در جمله چهلم باقی نيست . ممكن است بپرسيد چرا انسان در بعضی مسائل ، فهميده يا نفهميده بايد متعبد باشد ، مانند اخفات نماز ظهر ؟ البته فلسفه دارد ، تأمل بكن ، اما هيچوقت فكر نكن كه به خاطر فلسفه انجام می‏دهی ،