حکمتها و اندرزها - صفحه : 210

ياری آدمی بيايد و به او ظفر و موفقيت بدهد بخت و تصادف است ، گمان‏ می‏كنند هر كسی با يك بخت و شانس مخصوص به دنيا آمده است ، اگر خوشبخت به دنيا آمده باشد هيچ چيز نمی‏تواند او را بدبخت كند ، او برود راحت بخوابد كه بخت و اقبالش بيدار است ، و اما اگر بدبخت و بدشانس‏ به دنيا آمده باشد هيچ چيز قادر نخواهد بود او را خوشبخت سازد ، نه علم‏ و نه ايمان و نه عمل و نه اخلاق و ملكات فاضله ، به هر راه راست و صراط مستقيم كه قدم بگذارد آن بخت بد و سياه مانند سايه همراه اوست ، نمی‏گذارد به نتيجه برسد :

بدبخت اگر مسجد آدينه بسازد
يا سقف فرود آيد و يا قبله كج آيد

به گمان اين اشخاص هيچ قدرتی در جهان قادر نيست كه خوشبخت را بدبخت‏ و بدبخت را خوشبخت نمايد زيرا :

گليم بخت كسی را كه بافتند سياه
به آب زمزم و كوثر سفيد نتوان كرد

اين يك طرز تفكر است در ميان بسياری از مردم كه متأسفانه شيوع دارد . بديهی است كه اگر بشر اندكی واقع بين باشد و روابط علی و معلولی حوادث‏ و قضايای عالم را درك كند ، اگر اندكی در مسائل جهان علمی فكر كند ، اگر كمی عقل و انديشه خود را به كمك بخواهد می‏فهمد كه مساله شانس و بخت ، يك خيال و يك واهمه شيطانی بيش نيست . نه عقل مساله شانس و بخت را به رسميت می‏شناسد و نه دين . خداوند احدی را خوشبخت بالذات و بدبخت‏ بالذات نيافريده ، گليم بخت هيچ كس نه آنچنان سفيد بافته شده است كه‏ قابل سياه شدن نباشد و نه آنچنان سياه بافته شده است كه قابل سفيد شدن‏ نباشد ، گليم بخت هر كس همان صفحه روح و آئينه قلب خود اوست ، اين‏ صفحه ، هم قابل سفيد شدن و