درسهاي الهيات شفا1 - صفحه : 320

چهره ديگری از خود او است . . . اينها مجموع مسائلی است كه ما بايد تدريجا در اينجا بدست آوريم . اين‏ را هم اضافه كنم كه برای بدست آوردن افكار افلاطون خوشبختانه كتابهای‏ زيادی از متن كتب اصلی او ترجمه شده كه می‏شود افكار او را از آن كتابها بدست آورد . ديگر اينكه برای بدست آوردن ريشه‏های افكار افلاطون بايد افكار فيثاغورث و فيثاغورثيها را بدست آوريم ، گفته می‏شود كه حتی نظريه‏ مثل را هم شايد [ از آنها گرفته باشد ] . فيثاغورث مسلم است كه افكارش‏ بيشتر جنبه عرفانی و بلكه جنبه دينی و مذهبی داشته و در زمان خودش مثل‏ يك پيامبر اتباعی داشته اين احتمال هم می‏رود كه او پيغمبر بوده باشد ، حتی كرامات و معجزاتی به او نسبت داده‏اند حتی از ارسطو نقل می‏كنند كه‏ با نظر تأييد كراماتی از فيثاغورث نقل می‏كند و در مقام توجيه آنها برآمده است . حالا اينها را به صورت صددرصد نمی‏شود گفت و ما بصورت‏ احتمال بيان كرديم . و تازه فيثاغورثيها خود مدعی هستند كه افكارشان را از او رفئوسيها كه حدود 100 سال قبل از فيثاغورث [ بوده‏اند گرفته‏اند ] . می‏گو يند كه افكار اورفئوس همه‏اش دينی بوده و در مورد آخرت و تزكيه‏ نفس تعليماتی از او نقل می‏كنند كه اين تعليمات شبيه به تعليمات‏ پيامبران است . می‏گويند كه فيثاغورث افكارش را از اورفئوس گرفته است‏ . به اين ترتيب فلسفه افلاطون ريشه‏اش به فلسفه فيثاغورث می‏رسد و فلسفه‏ فيثاغورث هم به اورفئوس ، و اين دو فلسفه هم ريشه در مشرق زمين دارند . فيثاغورث و اورفئوس هر دو افكارشان را از شرق گرفته‏اند . مخصوصا فيثاغورث . . . كه می‏گويند به مشرق زمين آمده و 20 سال در مصر بوده و حتی می‏گويند به ايران هم آمده . پس احتمال دارد كه افكار عرفانی خود را از مشرق زمين گرفته و بعد به سرزمين خود برگشته است . بهر حال بايد راجع‏ به ريشه اين افكار بعد از افلاطون هم بايد مطالعه شود . و مخصوصا آنچه‏ برای ما از نظر فلسفه مهم است اين است كه شيخ اشراق كه اين فكر را در ايران احيا كرد آيا تحت تأثير عرفا بوده يا اينكه افلاطون واقعا چنان‏ عقيده‏ای داشته است .